Het Noorderlicht in de Achteruitkijkspiegel

Het verhaal over Oscar;

Ik sta in een woonkamer met een emmer latex en een muurroller in mijn hand. Nee, niet in mijn eigen huis maar ik heb iemand beloofd om te helpen met het opknappen van haar nieuwe woning. Geen kleine dingen allemaal maar ook grotere zaken zoals het plaatsen van een nieuw toilet en wat al nog niet meer. Ach, ik heb het voorrecht om in de vroege ochtenduren te werken alsmede de wat latere middaguren en heb zodoende overdag wel tijd om het e.e.a. te doen. En toch ben ik er met mijn hoofd niet helemaal bij. Ik ben in gedachten dat ik Oscar moet bellen. Oscar; ik ken de man niet eens en weet ook niet veel van hem af. Toch lijkt hij me een geschikte persoon om eens mee te praten in het kader van Negatief Project. Hoe ik Oscar dan op het spoor ben gekomen? Ja beetje vreemd misschien maar dat was via Marktplaats.Dat zit zo; ik heb een idee in mijn hoofd om ooit nog eens een oldtimer te kopen en bij voorkeur een Volvo. Mede geïnspireerd door mijn zwager die fervent fan is van de Mercedes SL types uit vroegere tijden. Nou is een Mercedes niets voor mij maar zo een oude Volvo vind ik wel iets hebben. Daardoor ben ik op Marktplaats wat aan het rondsnuffelen geweest om kwam daar de advertentie van Oscar tegen. Een mooie wagen zo te zien en wat Oscar erbij schreef maakte me nieuwsgierig.
Oscar heeft namelijk geen Volvo Amazon te koop staan, nee...Oscar heeft Hannah te koop staan.
Een dame uit 1965 ( goed bouwjaar, al ben ik niet geheel onbevooroordeeld ) die tiptop in orde is en al vele reizen heeft gemaakt als metgezel van Oscar. Hannah is altijd goed onderhouden, heeft geen gebreken en laat je niet in de steek. Hannah heeft meerdere publicaties op haar naam staan waaronder een eigen roman in het Nederlands, Engels en natuurlijk Zweeds. Dit boek heet uiteraard Hannah en is geschreven door Gaby Rasters.
Ik las dit dus en dat bleef een beetje in mijn hoofd zitten. Waarom verkoopt deze Oscar een auto waar hij zoveel heeft mee gemaakt? Er staat in de advertentie dat hij dit doet om nog een laatste droom waar te maken. Voor mij nog meer ruis op de lijn zeg maar. Wat dan? Wat is die laatste droom? Waarom?
Ondertussen ben ik met de latex aan de gang gegaan en de klok tikt rustig door richting het middaguur. Oscar bellen, zegt het stemmetje in mijn hoofd. Beetje brutaal, zegt een ander stemmetje...
Ik ga koffie zetten en terwijl ik ga zitten bel ik Oscar, inderdaad ik ben best wel een beetje brutaal. Maar als je niets doet gebeurt er ook niets, zo simpel is het af en toe.Oscar pakt niet op. Jammer, later nog maar eens proberen denk ik. Ongeveer 10 minuten later gaat mijn telefoon, onbekend nummer. Ik pak op en krijg Oscar aan de lijn. Oké fijn denk ik ,maar hier was ik niet op voorbereid en moet nu even schakelen naar mijn verhaal. Ik vertel even kort wie ik ben en wat ik doe met Negatief Project en dat ik hem gebeld heb naar aanleiding van zijn advertentie op Marktplaats. Oscar reageert eigenlijk direct positief en wil wel meedoen met zijn verhaal. We spreken af over een week om 10 uur in de ochtend bij hem thuis. Ik verbreek de verbinding en bedenk dat ik feitelijk niet veel weet van deze man. En ideale manier om iets meer te weten te komen is natuurlik het boek over Hannah. Dezelfde middag besteld en de volgende dag geleverd. Ik heb nog pak weg ongeveer 5 dagen om dit te lezen als voorkennis. Binnen 2 dagen ben ik door het boek heen, ik kon het niet meer wegleggen. Ben jij ook een lezer van mooie verhalen over verbinding, liefde, zelfkennis en positiviteit dan is Hannah van Gaby Rasters een aanrader. Tevens steun je het kankerfonds ook nog met de aankoop van het boek.

Een week later;
Ik loop door de fotowinkel en meld me bij een medewerker dat ik een afspraak met Oscar heb. Oscar woont namelijk boven een fotowinkel, vind ik niet heel erg. Ik ben graag in fotowinkels.
Oscar komt naar beneden en ik wordt hartelijk ontvangen en we lopen samen naar boven. Abbey, zijn hond staat al enthousiast klaar om me te begroeten en terwijl ik ga zitten bied Oscar me een Fika aan. Gelukkig is mijn voorkennis op peil en ik zeg Prima!
Een Fika is een diepgewortelde Zweedse traditie die je het beste kan omschrijven als een koffietje drinken met wat lekkers erbij terwijl je een goed gesprek voert over van alles en nog wat behalve werk.
De koffie wordt neergezet en daarbij een heerlijke tompouce, of tompoes zo je wilt.
Als fervent koffiedrinker en zoetekauw kan mijn dag al niet meer stuk.
Ik ga hier niet het verhaal van Hannah vertellen, dat is al verteld in het boek. Ook globaal het leven van Oscar komt daar aan bod. Nee, hier gaat het over hoe Oscar in het leven staat en waar hij de energie en positiviteit vandaan haalt om door te gaan. Door te gaan, ondanks zijn ziekte. Oscar heeft kanker en is uitbehandeld. En toch zit er tegenover mij een man wie zijn ogen stralen en vol enthousiasme vertelt over zijn vrienden Mike en Han, zijn broer Vincent die inmiddels in Zweden woont en over het land Zweden zelf. Oscar komt al sinds de jaren 70 ( 1970 is dat...voor de jongere lezers ) in Zweden en is verliefd geworden op het land en de bewoners. Hannah is ook al vijf maal in Zweden geweest en wordt daar ook herkend inmiddels.
Ik hoor Oscar aan en kan me haast niet voorstellen dat deze persoon ziek is. Oscar zit vol met plannen, ideeën en enthousiasme. Hij vertelt dat toen hij onlangs in het ziekenhuis was ter controle een verpleegkundige tegen hem zei dat hij haar inspireerde met zijn optimisme en altijd positief van hem wordt. Oscar wordt hier dan zelf ook even stil van, begrijpt dit niet zo goed.
Zwarte humor is hem ook niet onbekend. Vorig jaar even met een vriend naar de stort om wat spullen weg te gooien, ook een oude kunst kerstboom. Oscar kijkt de vriend aan en zegt" tjee, dat ik de kerst misschien niet meer haal weet ik ook wel maar om nu meteen de kerstboom weg te gooien"..Samen gelachen en samen door, dat is Oscar.
Uiteraard heeft het tijd gekost om te accepteren dat je leven opeens eindig is, zelf zegt Oscar dat het jaar wel bekend is maar nog even moet wachten op de dag en maand. Op de dag van de diagnose heeft hij zijn broer Vincent gebeld en heel nuchter een soort van mededeling gedaan dat hij kanker heeft, kwam wellicht nog niet echt binnen. De dag daarna heeft hij nogmaals met zijn broer gebeld en barstte toe wel in tranen uit. Het besef dat het echt was en om hem ging was nu wel daar.
Hoe ga je dan door? vroeg ik hem. Je heb eigenlijk geen keus zegt hij. Oscar is heel blij dat het op deze manier gaat, zegt hij.Hij wist van tevoren ook niet hoe hij ermee om zou gaan. Zijn zwarte humor helpt hem wel daarbij zegt hij. Je moet niet alles serieus nemen, en jezelf al helemaal niet.
Tijdens de Covid pandemie in 2020 heeft Oscar zwaar Covid gehad en lang in het ziekenhuis gelegen, dat was ook wel een leermoment om het leven meer te waarderen vertelt hij.
Geniet van de dingen die je kunt en kan doen. Oscar is zich gaan realiseren dat je niet overal een probleem van moet inzien "als het regent dan regent het - wat maakt het uit, je bent gezond; ...nou ja ik niet he..." Hij schiet in de lach. Zwarte humor.
Nadat hij ontslagen was uit het Radboud Ziekenhuis vanwege de Covid heeft hij een fietstocht gemaakt samen met vrienden om geld in te zamelen voor het ziekenhuis in Nijmegen en Weert waar hij ontzettend positief over spreekt. Goede zorg, fantastische verpleegkundigen onder moeilijke omstandigheden.
Oscar haalt zijn kracht en positiviteit ook uit zijn vriendengroep. Zonder hen zou het niet meevallen zegt hij. Een fantastische groep vrienden / familie waar hij veel steun aan heeft en die een appgroep hebben waar Oscar zelf niet in mag. Ik merk dat Oscar toch ook wel zelf de regie in eigen hand wil houden hetgeen begrijpelijk is. Als hij even zijn verhaal kwijt wil of gewoon even zijn hart wil luchten staan er mensen voor hem klaar, ook bij de gesprekken in het ziekenhuis gaat er een vriend mee ter ondersteuning en gewoon omdat het nog kan. Oscar benadrukt nogmaals dat de mensen om hem heen hem positiviteit geven, hij krijgt veel steun ook van zijn werkgever.
Hij kan zich voorstellen dat als je er alleen voorstaat het niet zo makkelijk zal zijn. Hulp durven vragen is zo belangrijk, zegt hij. En als iemand eens niet kan maakt dat niet uit; het hoeft niet direct. Hij heeft de tijd en hoeft nergens direct naartoe..weer die zwarte humor.
Een vriend van hem vertelde hem dat die het zo fijn vond dat Oscar hem gevraagd had om hulp.
De vriend voelde zich vereerd dat hij mocht helpen, Oscar besefte toen dat mensen het fijn vinden om te helpen en het hen ook helpt bij het hele proces om straks een goede vriend te moeten missen. Ook heeft hij veel positiviteit mee gekregen van " Ome Harrie". Ome Harrie was altijd positief, samen met zijn vrouw Sientje keken ze altijd naar het positieve. Hoe tevreden je kan zijn met gewoon de kleine dingen in het leven. Altijd lachen, grapjes uithalen en optimistisch blijven.
Oscar noemt terloops even op wat hij heeft; fijne vrienden, fijne baan, zijn hond Abbey, hij woont fijn...en oja.. ik heb kanker. Maar dat is vier tegen één. Dus eigenlijk heb ik al gewonnen.
Oscar zegt dat hij " eigenlijk ook maar wat doet".
Ik denk ' maar dat doe je wel goed'. Oscar heeft in de vriendengroep ook een vriendin die Laura heet en die ook kanker gehad heeft. Daar heeft hij veel steun aan gehad door er gewoon over te praten. Door haar kreeg hij weer wat meer inzicht, meer handvatten. Geen gebruiksaanwijzing want die is er niet, maar meer richting geven en in stukjes hakken die beheersbaar zijn helpt wel.
Weer die vrienden die je helpen er doorheen te komen en je ondersteunen.
Langzaam aan komen we op muziek terecht. In de woonkamer van Oscar hangt het één en ander van John Lennon ( door Laura geschilderd ). Ook Buddy Holly zie je voorbij komen en natuurlijk zijn hond Abbey vernoemd naar Abbey Road van de Beatles.
Zoals al eerder aangehaald heeft Oscar toch nog steeds graag de regie in handen, daarom is hij ook al zijn eigen uitvaart aan het regelen. Ik mag van Oscar hier niet al teveel over vertellen maar dat Oscar dit graag zelf al grotendeels regelt en daarmee ook zijn vrienden en broer wat werk uit handen neemt voelt erg goed voor hem.
Dan stappen we naar de advertentie op Marktplaats. Die ene droom nog waarmaken...
Tijdens het gesprek was me eigenlijk al duidelijk geworden dat de grote droom om ooit nog eens naar Zweden te verhuizen het niet meer ging worden. Daar kon ik wel een streep doorzetten bedacht ik. Ik had al wel wat dingen in de huiskamer van Oscar gezien betreffende een Ford Thunderbird. Langzaam gingen mijn gedachten die kant uit. Oscar vertelt dat dit inderdaad zo is. Hij zou nog graag eens een Ford Thunderbird willen bezitten / rijden. En dat heeft dan weer met zijn vader te maken. Ook weer een bijzonder verhaal.
Zijn vader had omstreeks 1970 een witte Thunderbird uit 1964. Supertrots was die man op zijn auto.
Indertijd werkte hij als internationaal vrachtwagenchauffeur en na een week van huis te zijn geweest kwam hij weer terug. Oscar was toen net geboren. Zijn vader zag dat de Thunderbird weg was. Verkocht door zijn moeder. Zijn moeder vond de auto te duur voor het jonge gezin.
Dat Oscar dit verhaal weet terwijl hij zelf nog maar heel klein was wil wel zeggen dat het verhaal nog jaren lang door de familie gegaan is. Er zijn ook dikwijls nog grapjes over gemaakt in de trend van " neem je autopapieren maar mee want voor je het weet heeft moeder weer....".
Het huwelijk heeft overigens tot het einde toe stand gehouden, belangrijker dan een auto.
Toch heeft Oscar altijd nog die droom / wens gehad om een Ford Thunderbird te bezitten. Het liefste een vergelijkbaar exemplaar als zijn vader had. En dat is gelukt. In Januari jl heeft hij een witte Thunderbird uit 1965 gekocht. Sterk gelijkend op het exemplaar wat zijn vader had.
Zijn droom / wens is toch nog uitgekomen.
Oscar blijft gewoon doorgaan met zijn leven ondanks dat hij weet dat het eerdaags eindig is.
Geeft niet op, heeft nog dingen te doen. Hij gaat nog met de Thunderbird naar Zweden, wellicht een laatste keer maar ook dat zal weer een ervaring worden. Hij wil daar nog steeds een snoek vangen van minimaal een meter. De grootste snoek die hij tot nu toe gevangen heeft is 94 cm. Hij gaat nog naar vrienden in Engeland en Frankrijk. Een bucketlist heeft hij niet, vertelt hij. Hoeft ook niet, hij doet genoeg dingen die hij leuk vind en leeft zijn leven door op een bewustere manier dan hij voorheen deed. En dat bevalt hem prima. Natuurlijk heeft hij de aanschaf van de Thunderbird naar voren gehaald, je moet dingen doen als het kan. Je weet nooit hoelang je nog heb...zwarte humor....Dat geldt voor mij maar ook voor jou, voor iedereen eigenlijk. Oscar is wel een realistisch persoon, je kunt wel van alles willen maar het moet ook te betalen zijn. Keuzes maken hoort ook bij het leven en maakt het ook mooier. Stel je voor dat alles kon...
Oscar vertelt ook dat hij het niet als dramatisch ervaart dat hij er binnenkort niet meer is. Te vroeg, dat wel. Hij heeft niet alles gedaan wat hij had willen doen maar heeft een mooi leven gehad, hij kan op zich tevreden terug kijken.
En wat mij opvalt is dat Oscar ook nog steeds vooruit kijkt. Vooruit kijkt naar de ritten die nog komen met de Thunderbird, het opnieuw bezoeken van zijn vrienden in Zweden. Het vangen van die snoek van minimaal een meter.

Oscar haalt een songtekst van John Lennon aan;
" Life is what happens to you while you're busy making other plans".
( John Lennon - Beautiful Boy 1980 )

En zo staat Oscar ook en beetje in het leven. Doe wat je kan doen en wat goed voelt, zorg voor de mensen om je heen en behandel ze met respect. Het leven en de wereld wachten niet op jou, niets staat vast. Daarom is het belangrijk om mensen om je heen te hebben waar jij voor kan zorgen en die ook voor jou kunnen zorgen als het erop aankomt. Oscar geeft wel aan dat hij intensiever, bewuster is gaan leven sinds zijn ziekte. Hij ziet de mogelijkheden maar ook de beperkingen beter.
Plannen maken doet Oscar nog steeds volop en ondertussen draait het leven door.Oscar leeft door met alle energie die hij nu nog kan opbrengen. Maakt plannen, geniet van de mensen om hem heen en geniet nog steeds van elke dag die hij nog heeft.
Vorig jaar heeft hij nog vrienden meegenomen naar Zweden om hen Zweden te leren kennen. Er zullen er zijn die teruggaan naar Zweden de komende jaren, zonder Oscar. En toch, als die mensen daar zijn is Oscar erbij...in gedachten.

Oscar, een mooi mens.

NOOT:
Oscar, het was voor mij een onvergetelijk gesprek. Zo open, zo eerlijk en oneerlijk tegelijk.
De kracht die je uitstraalt en de kracht die je zelf doorgeeft maar ook haalt uit de mensen om je heen zijn een inspiratie voor iedereen, in ieder geval zeker voor mijzelf.
Ik heb het geluk gehad om toch die telefoon te pakken en je te bellen en je daardoor ontmoet te hebben. Ik zag aan het einde van ons gesprek dat je moe was, toch nog het doorzettingsvermogen wist op te brengen om je verhalen af te ronden, omdat je het belangrijk vind om over een positief leven te vertellen. Geen handleiding, geen gebruiksaanwijzing, maar handvatten.
Oscar, dank je wel.

NOOT 2:
Zoals in het begin geschreven gaat dit verhaal over Oscar en niet over zijn Volvo Hannah.
Het verhaal van Hannah is geschreven in het boek van Gaby Rasters.
Het boek is zeer de moeite waard om te lezen en geeft een mooi inkijkje in het leven van " alledaagse mensen " .

Boek: Hannah door Gaby Rasters uitgeverij Benjabooks 2025.

Nico Jordaan voor Negatief Project 2026